Çocuğum sadece bana konuşuyor, başkasıyla susuyor?

Bu durum çocuklarda oldukça yaygın görülen bir davranış biçimi ve genellikle seçici mutizm (selektif mutizm) olarak adlandırılıyor. Kabaca 2-4 yaş arasında daha sık fark edilse de okul çağında da görülebiliyor.

Sebebi çoğunlukla sosyal kaygı ile ilgili. Çocuk evde kendini tamamen güvende ve tanıdık bir ortamda hissederken, yabancı bir yetişkinin varlığında beyninin "savaş ya da kaç" tepkisi tetikleniyor ve konuşma kasları donuyor. Bu bir inat, utangaçlık ya da dil gelişimi problemi değil; kaygının bedensel bir tepkisi.

Burada yapılabilecek en önemli şey, çocuğu konuşmaya zorlamamak. "Hadi amcaya söyle" gibi baskılar kaygıyı katlayarak arttırır. Bunun yerine:

• Misafir geldiğinde ilk birkaç dakika çocuğun yanında kalıp oyuncakla oynamasına eşlik et.
• Misafirle konuşmayı başlatma rolünü üstlen; "Bizim oğlan bugün legodan kule yaptı" gibi bir cümle çocuğun sözsüz katılımına izin verir.
• Sessiz kalmasını sorun olarak değil, onun şu anki konfor alanı olarak kabul et.

Bu durum 4-6 haftadan uzun sürerse bir çocuk psikoloğu ya da pedagoga danışmak faydalı olur. Özellikle okulda da aynı şey yaşanıyorsa erken müdahale çok etkili.